„Ożywienie dostało cios” – szwedzkie środowisko biznesowe liczy koszty wojny na Bliskim Wschodzie

Według „Återhämtningen har fått sig en törn”, opublikowanego przez Svenskt Näringsliv – Konfederację Przedsiębiorstw Szwedzkich – 18 maja 2026 roku, długo oczekiwane ożywienie…

„Ożywienie dostało cios” – szwedzkie środowisko biznesowe liczy koszty wojny na Bliskim Wschodzie

„Ożywienie dostało cios” – szwedzkie środowisko biznesowe liczy koszty wojny na Bliskim Wschodzie

Główny ekonomista Konfederacji Przedsiębiorstw Szwedzkich Sven-Olov Daunfeldt ostrzega przed odkładanymi inwestycjami, ostrożnymi gospodarstwami domowymi i problemem strukturalnym, którego nie naprawi żadne zawieszenie broni

Sales Magazine powered by ReformBusiness, Twój zewnętrzny partner sprzedażowySales Magazine powered by ReformBusiness, Twój zewnętrzny partner sprzedażowySales Magazine powered by ReformBusiness, Twój zewnętrzny partner sprzedażowySales Magazine powered by ReformBusiness, Twój zewnętrzny partner sprzedażowy

„Ożywienie dostało cios” – szwedzkie środowisko biznesowe liczy koszty wojny na Bliskim Wschodzie

Główny ekonomista Konfederacji Przedsiębiorstw Szwedzkich Sven-Olov Daunfeldt ostrzega przed odkładanymi inwestycjami, ostrożnymi gospodarstwami domowymi i problemem strukturalnym, którego nie naprawi żadne zawieszenie broni

Sales Magazine powered by ReformBusiness, Twój zewnętrzny partner sprzedażowySales Magazine powered by ReformBusiness, Twój zewnętrzny partner sprzedażowySales Magazine powered by ReformBusiness, Twój zewnętrzny partner sprzedażowySales Magazine powered by ReformBusiness, Twój zewnętrzny partner sprzedażowy

OPUBLIKOWANO 28 maja 2026

Ożywienie, które straciło oparcie

Według „Återhämtningen har fått sig en törn”, opublikowanego przez Svenskt Näringsliv – Konfederację Przedsiębiorstw Szwedzkich – 18 maja 2026 roku, długo oczekiwane ożywienie gospodarcze kraju zostało zepchnięte z kursu. Wojna z Iranem zakłóciła dostawy energii, wywołała nowe perturbacje w łańcuchach dostaw i spotęgowała i tak niepewne otoczenie handlowe, kształtowane przez trwające zmiany w globalnej polityce handlowej i rosnącą presję konkurencyjną ze strony Chin. W panelu przedsiębiorstw organizacji oczekiwania dotyczące sprzedaży, inwestycji i zatrudnienia znów zwróciły się w dół – odwracając trend, który narastał przez większą część 2025 roku.

Ogólny obraz, według głównego ekonomisty Sven-Olova Daunfeldta, to ożywienie przerwane, a nie odwrócone. Wzrost PKB nadal ma sięgnąć 2,3 procent w 2026 roku i 2,9 procent w 2027 roku – liczby, które, jeśli się zrealizują, oznaczałyby wyraźne przyspieszenie w porównaniu z ostatnimi latami. Te liczby opierają się jednak na założeniu, że konflikt na Bliskim Wschodzie pozostanie ograniczony co do czasu trwania i intensywności. Im dłużej się przeciąga, tym poważniejsze stają się konsekwencje dla Szwecji.

Inwestycje odłożone, gospodarstwa domowe powstrzymane

Mechanizm, przez który szok geopolityczny wpływa na szwedzką gospodarkę, jest znajomy z poprzednich epizodów podwyższonej niepewności: przedsiębiorstwa opóźniają decyzje o wydatkach kapitałowych do czasu, aż otoczenie się wyjaśni, a gospodarstwa domowe ograniczają konsumpcję i zwiększają oszczędności jako środek ostrożności wobec niepewnych perspektyw dochodów. Oba kanały są teraz w Szwecji aktywne jednocześnie.

Daunfeldt mówi o tej dynamice wprost. Niepewność w otoczeniu zewnętrznym sprawia, że firmy odsuwają zobowiązania inwestycyjne, a gospodarstwa domowe powstrzymują wydatki. Praktyczne konsekwencje – mniej nowych instalacji fabrycznych, mniej remontów, mniej dużych zakupów konsumenckich – pojawiają się z opóźnieniem w danych o produkcji, ale dowody z badania panelu przedsiębiorstw jasno wskazują kierunek zmian. To, co było narastającą falą zaufania inwestycyjnego, się cofnęło.

Zakłócone łańcuchy dostaw dodają drugą warstwę presji. Problemy z łańcuchami dostaw podnoszą koszty nakładów, wydłużają czasy realizacji i tworzą niepewność planistyczną, szczególnie szkodliwą dla firm przemysłowych z modelami produkcji just-in-time. Te efekty już pojawiają się w części szwedzkiej bazy przemysłowej, gdzie ożywienie portfela zamówień widoczne wcześniej w tym roku napotyka teraz tarcia logistyczne, jakich nie doświadczało przed wybuchem konfliktu.

Pytanie o inflację i dylemat Riksbanku

Ceny ropy gwałtownie wzrosły, a ceny energii szerzej również poszły w górę. Pytanie, które zajmuje Daunfeldta – a za nim szwedzkich decydentów polityki pieniężnej – brzmi, czy te presje cenowe pozostaną ograniczone do kompleksu energetycznego, czy rozprzestrzenią się na inne części gospodarki, wywołując szerszą spiralę inflacyjną.

Rynki terminowe wskazują obecnie na spadek cen ropy, co sugeruje, że inwestorzy oczekują osłabnięcia intensywności konfliktu. To zachęcający sygnał. Jeśli okaże się trafny, Daunfeldt uważa, że wpływ inflacyjny obecnego epizodu będzie prawdopodobnie mniejszy niż rosyjskiej inwazji na Ukrainę w 2022 roku – porównanie, które wyda się trafne każdemu obserwatorowi szwedzkiej trajektorii gospodarczej ostatnich czterech lat. W takim scenariuszu szwedzki Riksbank najprawdopodobniej poczekałby ze zmianami polityki pieniężnej.

Niepewność wokół tej oceny jest jednak, jak przyznaje Daunfeldt, znaczna. Jeśli wojna na Bliskim Wschodzie się przeciągnie, podwyżki cen energii przeniosą się na koszty transportu, produkcję żywności i nakłady przemysłowe – sekwencja, która mogłaby wywołać efekty drugiej rundy w płacach i szerszych cenach konsumenckich. W takim scenariuszu podwyżki stóp przez Riksbank stałyby się bardziej prawdopodobne, a łączny efekt szoku geopolitycznego i zacieśnienia monetarnego sprawiłby, że i tak kruche ożywienie byłoby znacznie trudniej utrzymać.

Rynek pracy: uporczywie wysokie bezrobocie

Szwedzki rynek pracy nadal jest źródłem niepokoju, które utrzymuje się niezależnie od obecnych turbulencji geopolitycznych. Konfederacja Przedsiębiorstw prognozuje stopę bezrobocia na poziomie 8,5 procent w 2026 roku – wysoką według jakichkolwiek współczesnych standardów nordyckich – spadającą tylko umiarkowanie do 8,0 procent w 2027 roku.

Co kluczowe, Daunfeldt ujmuje ten problem jako strukturalny, a nie cykliczny. Podwyższona stopa bezrobocia nie jest przede wszystkim konsekwencją słabego popytu ani obecnych zakłóceń geopolitycznych – odzwierciedla długoterminowe niedopasowania na szwedzkim rynku pracy między umiejętnościami, których potrzebują przedsiębiorstwa, a tymi, które posiada dostępna siła robocza. To rozróżnienie ma ogromne znaczenie dla polityki: bezrobocie cykliczne można zwalczać bodźcami monetarnymi i fiskalnymi, ale bezrobocie strukturalne wymaga reform edukacji, szkolenia zawodowego, integracji imigrantów i ram regulacyjnych dotyczących zatrudnienia.

Paradoks, który podkreśla Daunfeldt, jest sam w sobie uderzający. Mimo stopy bezrobocia na poziomie 8,5 procent – co oznacza dużą pulę osób poszukujących pracy – firmy nadal zgłaszają, że pozyskiwanie talentów i dostępność umiejętności są ich głównymi przeszkodami dla wzrostu. Szwecja ma w istocie jednocześnie niedobory i nadwyżki na rynku pracy: zbyt wielu pracowników z niewłaściwymi kwalifikacjami i zbyt mało z właściwymi.

Chiny i polityka handlowa: narastająca presja

Konflikt na Bliskim Wschodzie nie jest jedyną presją zewnętrzną kształtującą szwedzkie perspektywy gospodarcze. Raport Konfederacji zwraca też uwagę na rosnącą presję konkurencyjną Chin w handlu światowym i trwającą niepewność w globalnej polityce handlowej – odniesienie do nierozwiązanych napięć wokół amerykańskich reżimów celnych, które od 2025 roku stanowią stałe ryzyko w tle.

Rosnąca waga Chin na globalnych rynkach handlowych tworzy presję konkurencyjną na szwedzkich eksporterów przemysłowych na rynkach państw trzecich – zwłaszcza w Azji, Afryce i częściach Europy, gdzie chińscy producenci coraz częściej konkurują ceną, a coraz częściej także jakością i technologią. To zmiana strukturalna, a nie cykliczna, i nie odwraca się, gdy warunki geopolityczne się normalizują. Szwedzkie firmy konkurujące w maszynach, sprzęcie transportowym i towarach przemysłowych poruszają się po rynku, który staje się bardziej konkurencyjny właśnie wtedy, gdy ich własna baza kosztowa jest pod presją cen energii i zakłóceń łańcuchów dostaw.

Sytuacja z amerykańskimi cłami dodaje kolejną warstwę niepewności politycznej. Każda dalsza eskalacja ograniczeń handlowych – lub niespodziewane zniesienie istniejących – wpłynęłaby na dostęp szwedzkich eksporterów do kluczowych rynków i zmieniłaby krajobraz konkurencyjny w sposób trudny do przewidzenia lub zabezpieczenia.

Diagnoza strukturalna: czego wojna nie naprawi

Jednym z najważniejszych argumentów analizy Daunfeldta jest rozróżnienie między cyklicznym zakłóceniem spowodowanym wojną z Iranem a strukturalnymi słabościami szwedzkiej gospodarki, które poprzedzają konflikt i utrzymają się po jego zakończeniu. Tempo wzrostu Szwecji jest słabe od dłuższego czasu, zauważa główny ekonomista – wzorzec, którego nie da się wyjaśnić żadnym pojedynczym szokiem, lecz który odzwierciedla głębsze problemy w zdolnościach produkcyjnych gospodarki i ramach instytucjonalnych.

Lista reform strukturalnych, o które apeluje Daunfeldt, jest obszerna: zmiany w wielu obszarach polityki, obejmujące – na podstawie szerszego kontekstu działań rzeczniczych Konfederacji – regulację rynku pracy, rozwój umiejętności, budownictwo mieszkaniowe, inwestycje w infrastrukturę i obciążenia regulacyjne przedsiębiorstw. Tych zmian nie zastąpi zawieszenie broni na Bliskim Wschodzie, odbicie cen ropy ani okres korzystnej polityki pieniężnej. Wymagają one świadomych wyborów politycznych i trwałego wdrażania.

Sales Magazine powered by ReformBusiness, Twój zewnętrzny partner sprzedażowySales Magazine powered by ReformBusiness, Twój zewnętrzny partner sprzedażowySales Magazine powered by ReformBusiness, Twój zewnętrzny partner sprzedażowySales Magazine powered by ReformBusiness, Twój zewnętrzny partner sprzedażowy

Do opanowania na razie – ale okno może być wąskie

Ocena Konfederacji Przedsiębiorstw z maja 2026 roku opiera się ostatecznie na warunkowym scenariuszu bazowym: skutki niepewności geopolitycznej mają być do opanowania, ale tylko jeśli wojna się nie przeciągnie. Prognozy wzrostu na poziomie 2,3 i 2,9 procent na lata 2026 i 2027 są znaczące w kontekście niedawnej historii gospodarczej Szwecji – oznaczają prawdziwe ożywienie, a nie stagnację. Ale są osiągalne tylko w scenariuszu, w którym obecne zakłócenia okażą się tymczasowe.

Jeśli konflikt się przedłuży, Daunfeldt wprost mówi, że ryzyka dla szwedzkiej gospodarki stają się znacznie poważniejsze. Presje cenowe w łańcuchach dostaw by się rozprzestrzeniły. Inwestycje byłyby dalej odkładane. Riksbank stanąłby przed trudniejszym wyborem. A problemy strukturalne – niedopasowania bezrobocia, słaba produktywność, presja konkurencyjna ze strony Chin – nadal by się kumulowały, niezależnie od tego, co dzieje się w Zatoce Perskiej.

Ożywienie, jak ujmuje to Daunfeldt, dostało cios. To, czy się podniesie, zależy od wydarzeń, które nie są w rękach Szwecji.

Źródło: reformbusiness.com

Do góry