Podwójna gospodarka Danii: farmacja przyciąga nagłówki, cała reszta opowiada inną historię
Jak wynika z raportu „Erhvervene forventer at øge investeringer i 2026 – Konjunkturbarometer for erhvervene”, opublikowanego przez Danmarks Statistik, duńskie przedsiębiorstwa wes…
Podwójna gospodarka Danii: farmacja przyciąga nagłówki, cała reszta opowiada inną historię
Badanie koniunktury i rachunki narodowe Danmarks Statistik pokazują gospodarkę, w której jedna branża dźwiga największy ciężar – i w której wojna handlowa już zostawia swój ślad
Podwójna gospodarka Danii: farmacja przyciąga nagłówki, cała reszta opowiada inną historię
Badanie koniunktury i rachunki narodowe Danmarks Statistik pokazują gospodarkę, w której jedna branża dźwiga największy ciężar – i w której wojna handlowa już zostawia swój ślad
OPUBLIKOWANO 28 maja 2026
Nagłówek i to, co się pod nim kryje
Jak wynika z raportu „Erhvervene forventer at øge investeringer i 2026 – Konjunkturbarometer for erhvervene”, opublikowanego przez Danmarks Statistik, duńskie przedsiębiorstwa weszły w rok 2026 z ostrożnie pozytywnymi perspektywami inwestycyjnymi – to zmiana w stosunku do spadku inwestycji, który sektor przemysłowy sygnalizował przez większą część 2025 roku. Szersze dane gospodarcze potwierdzają obraz odporności: PKB wzrósł w pierwszym kwartale 2026 roku o 1,9%, po korekcie o zmiany cen i wahania sezonowe, a porównanie rok do roku pokazuje wzrost PKB o 5,9% względem pierwszego kwartału 2025 roku.
Jak na europejskie standardy to imponujące liczby. Jednak własna analiza Danmarks Statistik jednoznacznie określa sposób ich interpretacji. Wzrost w pierwszym kwartale napędzał przede wszystkim duży skok w przemyśle – konkretnie w sektorze farmaceutycznym. Po wyłączeniu przemysłu farmaceutycznego wzrost wartości dodanej brutto w pozostałej części gospodarki wyniósł zaledwie 0,2%. Dodatkowe wsparcie zapewnił sektor handlu i transportu. Jednak gospodarka bazowa poza farmacją rozwija się w tempie, które w żadnym normalnym kontekście porównawczym nie wyglądałoby na silne.
Zależność od farmacji: cecha, a nie błąd
Statystyczna osobliwość Danii jest dobrze znana ekonomistom, którzy uważnie śledzą ten kraj, ale wymaga wyjaśnienia dla czytelników, którzy zetknęli się z nią po raz pierwszy. Dania jest siedzibą niektórych z największych na świecie firm farmaceutycznych – przede wszystkim Novo Nordisk, którego globalne przychody z leczenia cukrzycy i otyłości w ostatnich latach rosły w oszałamiającym tempie. Te przychody trafiają do duńskich rachunków narodowych w sposób, który może powodować dramatyczne wahania mierzonego PKB i eksportu, mające niewiele wspólnego ze stanem bazowym gospodarki krajowej.
Ten wzorzec jest spójny w ostatnich duńskich danych. Wzrost PKB w całym 2025 roku wyniósł 2,9% – to dużo jak na standardy europejskie – ale głównym czynnikiem wzrostu ponownie był sektor farmaceutyczny. Duńskie rachunki narodowe za 2024 rok wykazały wzrost o 3,5%. Po odjęciu farmacji wzrost w obu latach byłby znacznie skromniejszy. W latach 2022 i 2023 rachunki narodowe pokazywały marginalny wzrost lub niemal stagnację – ale bez farmacji wzrost w obu latach byłby ujemny.
Ta cecha strukturalna nie jest ani problemem do naprawienia, ani słabością do ukrycia – odzwierciedla prawdziwą przewagę konkurencyjną w jednej z najcenniejszych branż świata. Oznacza jednak, że duńskie nagłówkowe dane o PKB wymagają ostrożniejszej interpretacji niż dane większości porównywalnych gospodarek. Przy ocenie stanu koniunktury duńskiej gospodarki – kondycji konsumpcji, budownictwa, usług, przemysłu poza farmacją – liczba nagłówkowa często wprowadza w błąd.
Firmy planują inwestować więcej – z zastrzeżeniami
Podstawowym ustaleniem barometru koniunktury Danmarks Statistik jest to, że duńskie firmy spodziewają się zwiększenia inwestycji w 2026 roku, po okresie, w którym inwestycje przemysłowe kształtowały się poniżej oczekiwań. To znacząca zmiana nastrojów. Poprzednie badanie kwartalne pokazywało, że przemysł spodziewa się spadku inwestycji; wiosenny odczyt 2026 roku odwraca ten sygnał.
Zamiary inwestycyjne są rozłożone nierównomiernie między sektorami. W przemyśle oczekiwania kształtuje trwająca rozbudowa mocy produkcyjnych w farmacji – która wymaga znacznych nakładów inwestycyjnych – a także rosnąca produkcja związana z obronnością i inwestycje w sektorze energetycznym. Poza przemysłowym rdzeniem sektor budowlany nadal mierzy się z wiatrem w oczy o charakterze strukturalnym: aktywność w budownictwie mieszkaniowym pozostaje ograniczona warunkami finansowania, a klimat inwestycji komunalnych określa się jako trudny.
Firmy usługowe na ogół spodziewają się warunków stabilnych lub nieco lepszych, a segmenty handlu, transportu i zakwaterowania odzwierciedlają sprzeczne prądy: z jednej strony przyzwoite wydatki konsumentów, z drugiej presję kosztową ze strony energii i logistyki.
Cień wojny handlowej: 71% dotkniętych
Być może najbardziej niepokojącym pojedynczym wskaźnikiem w ostatnich badaniach koniunktury Danmarks Statistik jest ekspozycja duńskiego przemysłu na politykę handlową USA. Według barometru 71% firm przemysłowych spodziewa się, że w mniejszym lub większym stopniu odczuje skutki wojny handlowej z USA. Dokładniej, 66% twierdzi, że przewiduje skutki podwyższonych ceł na eksport do Stanów Zjednoczonych.
Dla kraju tak zorientowanego na eksport jak Dania – i takiego, w którym sektor farmaceutyczny generuje ogromne przychody w USA – jest to liczba o realnym znaczeniu gospodarczym. Ekspozycja Novo Nordisk na rynek amerykański jest dobrze udokumentowana. Obawy sięgają jednak dalej niż farmacja: duńscy eksporterzy żywności, sprzętu przemysłowego, mebli i specjalistycznych wyrobów zastanawiają się, jak wyższe amerykańskie bariery celne wpłyną na ich pozycję konkurencyjną na jednym z najważniejszych rynków konsumenckich świata.
Duński rząd, podobnie jak rządy sąsiednich krajów nordyckich, starał się utrzymać konstruktywne stosunki ze Stanami Zjednoczonymi, jednocześnie amortyzując skutki ceł dla swoich firm. Reżim podstawowego cła w wysokości 10% – który norweska analiza SSB również wskazała jako mogący wygasnąć w lipcu 2026 roku – tworzy dla planowania krawędź klifu, ponieważ firmy nie mogą mieć pewności, czy obecne stawki zostaną utrzymane, podwyższone czy zastąpione innymi.
Problem budownictwa się utrzymuje
Dania podziela z kilkoma sąsiadami trwałą słabość budownictwa mieszkaniowego, która okazała się odporna na ożywienie. Sprzedaż nowych domów pozostaje niska. Pozwolenia na budowę nie wskazują na rychłe odbicie. A warunki finansowania – stopy procentowe, które wciąż są podwyższone w porównaniu ze szczytami ery niskich stóp – nadal ciążą na kalkulacjach deweloperów.
Najbardziej bezpośrednim dowodem tej presji są dane o inwestycjach: inwestycje mieszkaniowe gwałtownie spadły od szczytu z 2022 roku i nie odbiły. Koszty mieszkaniowe jednak – zwłaszcza w Kopenhadze i innych ośrodkach miejskich – nadal rosną, napędzane tym samym ograniczeniem podaży, które hamuje nowe budownictwo. Ta rozbieżność między ceną a ilością jest charakterystyczną cechą duńskiego rynku mieszkaniowego w ostatnich latach i ma skutki dystrybucyjne, które nieproporcjonalnie dotykają młodszych kupujących i najemców.
Sektor publiczny częściowo zrównoważył słabe budownictwo prywatne, zwiększając wydatki na infrastrukturę obronną, obiekty ochrony zdrowia i projekty związane z transformacją energetyczną. Rachunki narodowe za 4. kwartał 2025 roku pokazały niezwykły wzrost konsumpcji publicznej o 5,6% – napędzany głównie zakupami towarów i usług przez rząd, zwłaszcza na cele obronne. Ten popyt publiczny zapewnia duńskiemu budownictwu i przemysłowi znaczące wsparcie dokładnie wtedy, gdy popyt sektora prywatnego w tych obszarach jest słaby.
Rynek pracy: niedobór pracowników słabnie, ale luki strukturalne pozostają
Doświadczenia duńskiego przemysłu z ograniczeniami rynku pracy znacząco się zmieniły od ostrych niedoborów z lat 2021 i 2022. Według barometru przemysłowego Danmarks Statistik odsetek firm zgłaszających, że ich produkcja jest ograniczona brakiem pracowników, od tamtych szczytowych lat stale maleje. W listopadzie zaledwie 6% firm przemysłowych wskazało niedobór pracowników jako barierę produkcyjną – to daleko od dwucyfrowych wskaźników z fazy napięć po pandemii.
To złagodzenie wynika z połączenia czynników: wolniejszego wzrostu popytu, który wymaga mniejszej ekspansji zatrudnienia, pewnej normalizacji podaży pracy oraz stopniowego dostosowywania zatrudnienia zarówno przez rekrutację, jak i naturalną rotację. W większości sektorów przemysłu dostępność pracowników nie jest już ograniczeniem krytycznym, jakim była dwa lata temu – choć określone specjalizacje techniczne, zwłaszcza w oprogramowaniu, automatyzacji i produkcji farmaceutycznej, nadal borykają się z rzeczywistymi niedoborami podaży.
Szerszy rynek pracy pozostaje napięty jak na standardy europejskie. Bezrobocie w Danii historycznie należało do najniższych w UE, a obecny rynek pracy – choć nie tak napięty jak w szczycie z 2022 roku – nadal zapewnia duńskim gospodarstwom domowym silne wsparcie dochodowe, pomagając podtrzymać konsumpcję prywatną, która stanowi fundament gospodarki poza farmacją.
Zrównoważona, ale zależna: strukturalne perspektywy Danii
Dania wchodzi w drugą połowę 2026 roku z gospodarką, która według głównych wskaźników radzi sobie dobrze. Wzrost PKB jest silny, zatrudnienie stabilne, zamiary inwestycyjne się poprawiają, a sytuacja fiskalna jest solidna. Jednak strukturalna zależność od produkcji jednej firmy farmaceutycznej oraz podatność na decyzje polityczne USA, którą tworzy wojna handlowa skoncentrowana na cłach, stanowią koncentracje ryzyka, których duńscy decydenci są świadomi, ale których nie są w stanie szybko ograniczyć poprzez dywersyfikację.
Lekcja płynąca z duńskich danych należy do najbardziej pouczających w europejskiej statystyce gospodarczej: zagregowane liczby PKB mogą być głęboko mylące, gdy dominuje w nich jeden sektor, którego wahania przychodów zależą od globalnych cen leków, wygasania patentów i wyników badań klinicznych, a nie od krajowych warunków popytu. Dla debaty o polityce, dla rynku pracy, dla budownictwa i dla sektora usług liczy się gospodarka, która rośnie o 0,2%, gdy wyłączy się Novo Nordisk – a nie nagłówek otwierający komunikat prasowy.
Problem budownictwa się utrzymuje
Dania podziela z kilkoma sąsiadami trwałą słabość budownictwa mieszkaniowego, która okazała się odporna na ożywienie. Sprzedaż nowych domów pozostaje niska. Pozwolenia na budowę nie wskazują na rychłe odbicie. A warunki finansowania – stopy procentowe, które wciąż są podwyższone w porównaniu ze szczytami ery niskich stóp – nadal ciążą na kalkulacjach deweloperów.
Najbardziej bezpośrednim dowodem tej presji są dane o inwestycjach: inwestycje mieszkaniowe gwałtownie spadły od szczytu z 2022 roku i nie odbiły. Koszty mieszkaniowe jednak – zwłaszcza w Kopenhadze i innych ośrodkach miejskich – nadal rosną, napędzane tym samym ograniczeniem podaży, które hamuje nowe budownictwo. Ta rozbieżność między ceną a ilością jest charakterystyczną cechą duńskiego rynku mieszkaniowego w ostatnich latach i ma skutki dystrybucyjne, które nieproporcjonalnie dotykają młodszych kupujących i najemców.
Sektor publiczny częściowo zrównoważył słabe budownictwo prywatne, zwiększając wydatki na infrastrukturę obronną, obiekty ochrony zdrowia i projekty związane z transformacją energetyczną. Rachunki narodowe za 4. kwartał 2025 roku pokazały niezwykły wzrost konsumpcji publicznej o 5,6% – napędzany głównie zakupami towarów i usług przez rząd, zwłaszcza na cele obronne. Ten popyt publiczny zapewnia duńskiemu budownictwu i przemysłowi znaczące wsparcie dokładnie wtedy, gdy popyt sektora prywatnego w tych obszarach jest słaby.
Rynek pracy: niedobór pracowników słabnie, ale luki strukturalne pozostają
Doświadczenia duńskiego przemysłu z ograniczeniami rynku pracy znacząco się zmieniły od ostrych niedoborów z lat 2021 i 2022. Według barometru przemysłowego Danmarks Statistik odsetek firm zgłaszających, że ich produkcja jest ograniczona brakiem pracowników, od tamtych szczytowych lat stale maleje. W listopadzie zaledwie 6% firm przemysłowych wskazało niedobór pracowników jako barierę produkcyjną – to daleko od dwucyfrowych wskaźników z fazy napięć po pandemii.
To złagodzenie wynika z połączenia czynników: wolniejszego wzrostu popytu, który wymaga mniejszej ekspansji zatrudnienia, pewnej normalizacji podaży pracy oraz stopniowego dostosowywania zatrudnienia zarówno przez rekrutację, jak i naturalną rotację. W większości sektorów przemysłu dostępność pracowników nie jest już ograniczeniem krytycznym, jakim była dwa lata temu – choć określone specjalizacje techniczne, zwłaszcza w oprogramowaniu, automatyzacji i produkcji farmaceutycznej, nadal borykają się z rzeczywistymi niedoborami podaży.
Szerszy rynek pracy pozostaje napięty jak na standardy europejskie. Bezrobocie w Danii historycznie należało do najniższych w UE, a obecny rynek pracy – choć nie tak napięty jak w szczycie z 2022 roku – nadal zapewnia duńskim gospodarstwom domowym silne wsparcie dochodowe, pomagając podtrzymać konsumpcję prywatną, która stanowi fundament gospodarki poza farmacją.
Zrównoważona, ale zależna: strukturalne perspektywy Danii
Dania wchodzi w drugą połowę 2026 roku z gospodarką, która według głównych wskaźników radzi sobie dobrze. Wzrost PKB jest silny, zatrudnienie stabilne, zamiary inwestycyjne się poprawiają, a sytuacja fiskalna jest solidna. Jednak strukturalna zależność od produkcji jednej firmy farmaceutycznej oraz podatność na decyzje polityczne USA, którą tworzy wojna handlowa skoncentrowana na cłach, stanowią koncentracje ryzyka, których duńscy decydenci są świadomi, ale których nie są w stanie szybko ograniczyć poprzez dywersyfikację.
Lekcja płynąca z duńskich danych należy do najbardziej pouczających w europejskiej statystyce gospodarczej: zagregowane liczby PKB mogą być głęboko mylące, gdy dominuje w nich jeden sektor, którego wahania przychodów zależą od globalnych cen leków, wygasania patentów i wyników badań klinicznych, a nie od krajowych warunków popytu. Dla debaty o polityce, dla rynku pracy, dla budownictwa i dla sektora usług liczy się gospodarka, która rośnie o 0,2%, gdy wyłączy się Novo Nordisk – a nie nagłówek otwierający komunikat prasowy.
Źródło: reformbusiness.com